Entry for September 14, 2007 Ngô Quang Hải

Chia sẻ

Đạo diễn Ngô Quang Hải

Có thể người ta nói tôi láu cá. Không sao

(bản UNCUT)

Đó là một gã tài tử Don Joan một thời. Sau một tác phẩm đầu tay, người ta chú ý đến gã- Một đạo diễn tiềm năng. Đằng sau gã giờ là một người phụ nữ đẹp. Gã là Hải, chắp nhặt từng chữ trong mớ suy nghĩ để né từng câu hỏi thẳng.

Đi đến thành công không bao giờ dễ dàng

  • Hãy bắt đầu từ sự nghiệp của anh bằng dự án dở dang “Chuyện tình kể trong đêm mưa”. Đó là một dự án hấp dẫn nhưng khó làm. Nó thể hiện điều gì trong nhu cầu khẳng định mình và mong muốn được lập nghiệp của diễn viên Ngô Quang Hải?

Tôi đã mong ước được làm phim từ lúc còn rất trẻ, ngay sau trong khi học trung học. 20 năm chuẩn bị cho giấc mơ đó để gặp được CTKTĐM, tất cả như duyên số. Tôi thi trượt Bách Khoa và thi vào lớp diễn viên năm 86, ngay dưới khoá của Chiều Xuân, Bùi Thạc Chuyên. 16 năm trôi qua, học, diễn và kiếm sống bằng đủ thứ nghề nghề cho đến khi qua Úc làm hậu kỳ Người Mỹ trầm lặng. Tôi đọc cuốn tuyển tập Nguyễn Huy Thiệp mang theo, và đọc say mê CTKTĐM. Ở đó tôi tìm thấy những tác phẩm có tinh thần cơ bản là khát vọng của con người. Nhân vật Mạc Kỳ Sinh đã không có những điều anh ta muốn và suốt đời tìm kiếm. Tác phẩm đó giống như khát vọng của cá nhân tôi muốn được thể hiện mình. Thời điểm đó, tôi đã có những trải nghiệm nhất định trong cuộc sống, nghề nghiệp và muốn đưa lên màn ảnh.

  • Nhưng sự trắc trở của dự án này tác động gì đến bản thân anh? Bài học gì lớn nhất đối với anh khi Chuyện tình không được kể? Liệu anh còn có quyết tâm kể lại chuyện tình này trong tương lai?

Sau khi dự án thất bại vì nhiều lý do, tôi đã có một thời gian tĩnh trí. Còn nhớ là ngày ấy tôi đã lái xe từ Hà Nội vào SG, nghỉ lại những nơi mà mình có thể đem lại sự thanh thản. Về đến SG mà túi không còn một đồng, có quá nhiều trắc trở cho giấc mơ đạo diễn đã khiến tôi chui vào sống biệt lập gần 2 năm chỉ để viết kịch bản. Trong lòng vẫn quay quắt về chuyện tình đó dù có rất nhiều đề nghị. Cú ngã đau ấy đã nhắc tôi phải thận trọng. Tôi viết được 4 kịch bản thời gian đó và quay trở lại miền núi phía Bắc với một dự án dễ làm hơn rất nhiều. “Chuyện của Pao” có lẽ chỉ là một lát cắt trong câu Chuyện tình tôi định kể. Nhưng Pao dễ chịu và đơn giản để thực hiện nhất với một người mới bắt đầu.

  • Hẳn là 2 năm đó với anh nặng nề?

Không hẳn. Tôi cũng kịp âm thầm sang một số quốc gia để thu lượm kiến thức cho bản thân. Lúc đó quyết tâm bỏ tiền túi để đến những studio danh tiếng chỉ để học. Tôi muốn học kỹ năng để làm sao có một bộ phim đơn giản và hiệu quả. Thất bại là một cú hích, và khiến tôi trở nên thận trọng hơn. Thực ra tôi vẫn là người liều lĩnh nhưng có chủ đích hơn trước. Dự án nào cũng như một canh bạc cả, cũng đặt hết tâm huyết và cuộc sống.

  • Điện ảnh trong anh tư duy từ đâu, từ tác phẩm hay từ niềm tim của sự kiếm tìm ý tưởng trong văn học?

Tôi ham đọc sách từ bé, tất cả các loại đến tay đều đọc và sau này có chọn lọc hơn. Từ lớp 3, thấy tôi ôm những cuốn dầy cộp toàn chữ như Jane eye, Đồi gió hú mang từ SG ra, hàng xóm bảo tôi sẽ bị hâm. Lớn lên thì đọc nhiều hơn từ văn học, triết học, lịch sử. Văn học tác động nhiều trí tưởng tượng. Người viết đã dồn hết trí tưởng tượng của họ vào trang sách, còn người đọc chúng ta lại cảm nhận và tưởng tượng theo cá nhân họ. Điện ảnh cũng xuất phát từ cuộc sống nhưng từ cuộc sống của người tưởng tượng- người đó không thể bỏ qua văn học.

  • Anh có sáng tác chứ?

Tôi có viết một số truyện ngắn mà không đăng ở đâu cả mà chỉ là thử mình. Có lẽ sau này khôgn làm gì sẽ mang máy tính ra ngồi viết, mặc dù khả năng đánh máy rất tồi. Tôi đã chứng kiến nhiều cuộc sống, câu chuyện và cả cái chết… chắc chắn tôi phải viết sau này.

  • Từ truyện đến phim, từ chữ đến hình, từ sở thích đến cơ đồ sự nghiệp… Những cuộc hành trình đó của Quang Hải gập gềnh hay suôn sẻ?

Cuộc sống ấu thơ của tôi rất suôn sẻ vì là con một, nhưng bước ra ngoài xã hội lại gặp quá nhiều trở ngại. Nhưng may mắn vì bằng sự tâm huyết và chân thành (đôi khi hơi ngốc ngếch) nên tôi lại hay được mọi người giúp đỡ. Người ta có thể nói tôi láu cá hay khôn ngoan… Nhưng mọi tính cách ấy đều là biến động theo theo cuộc sống mà thôi. Tôi buộc phải phải tìm hiểu những con đường ngắn nhất, hiệu quả nhất khi bị đẩy ra cuộc sống.

  • Anh chấp nhận nếu một tính cách xấu ngư
    ời ta nói về mình?

Họ nhận xét mà, chứ ngay giờ đây, tôi vẫn đang nói chuyện rất chân thành. Tôi cũng là thằng dở hơi, lãng mạn nên hay bị tình cảm chi phối, duy mĩ nên hơi chủ quan. Đôi khi bản thân mình tự thấy sự tưởng tượng của mình thái quá, nhưng cũng lại thấy may mắn vì những tư duy logic toán học ngày trước lại cho nhiều kinh nghiệm để điều tiết lại. Đối với tôi con đường để hoàn thiện nhân cách cũng như đi đến thành công không bao giờ dễ dàng cả… Có khó khăn, tốt xấu mới thành.

Ký ức diễn viên thật đẹp

  • Khởi nghiệp từ nghề diễn viên, tại sao anh lại dừng lại khi tương lai hoàn toàn có thể mỉm cười với sự nghiệp cho một gương mặt nam tính hấp dẫn như anh gần chục năm trước?

Tôi xác định diễn viên là nghề được tiếp xúc với đạo diễn kỹ lưỡng và gần nhất, vì thế tôi chọn nghề này. Cả một quá trình học việc bằng nghề đó đã quá đủ với tất cả các thể loại phim, được làm việc với hầu hết các đạo diễn giỏi nhất Việt Nam, kinh qua đủ thứ việc trong một đoàn phim từ khói lửa cho đến trợ lý đạo diễn. Tôi đã đóng vai phụ trong một đoàn làm phim thời gian dài để có cho mình một tư duy mạch lạc nhất về nghề trước khi tự làm phim cho mình. Ngoài kiến thức sách vở, cần nhất vẫn là được thực hành.

  • Bởi vậy mà hình ảnh của anh thoáng qua, lấp lánh lãng mạn và hấp dẫn vừa đủ chỉ với ai thực sự chú ý? Nhắc lại thời trai trẻ, với anh điều gì ngọt ngào và cay đắng nhất?

Chả thấy gì là cay đắng cả vì chủ đích của tôi không phải là trở thành ngôi sao điện ảnh. Vì tôi thích điện ảnh thế và chuẩn bị tinh thần rất kỹ bước vào nó. Tôi muốn theo đuổi chứ không tìm hào quang. Thời đó tuy hơi vất vả nhưng thực sự là ngọt ngào, là một kho kinh nghiệm cho tôi làm việc bây giờ

  • Nhắc lại phim của Trần Anh Hùng- Mùa hè chiều thẳng đứng, tưởng như đẩy sự nghiệp diễn viên của anh lên cao, sáng thực sự thì anh lại lựa chọn sự dừng lại?

Lẽ ra tôi sẽ dừng lại trước đó nếu như không gặp Trần Anh Hùng và thêm một vai nữa để gặp Philip Noise. Thời điểm đó tôi đã có hồ sơ đi học trường UCLA (Mỹ) dù mơ ước vào học USC nhưng không đủ tiền. Tôi đã quyết định ở lại làm phim với Trần Anh Hùng mà không biết trước có nhiều biến động sau này. Năm 93 khi làm Xích lô, tôi đã cố gắng chú ý tới phong cách của TAH và ngầm so sánh với tất cả những đạo diễn đã từng làm việc qua. Anh ấy là người tư duy rất mạnh mẽ và mang lối sống Châu Âu. Từ năm 93 đến 99, tôi nghiên cứu thực sự về Hùng. Và cho đến thời điểm bỏ du học và quyết định ở lại làm việc với Hùng là sáng suốt. Trong suốt 2 năm tôi làm việc cùng, tôi đã viết nhật ký quan sát, và nhất là viết những trang kịch bản đầu tiên

  • Vậy là Trần Anh Hùng đã tác động trực tiếp đến anh khi lựa chọn nghề đạo diễn?

Tác động lớn. Tôi nhìn thấy ý chí lớn của anh ta khi thực hiện bộ phim. Tuy nhiên trong lòng tôi vẫn muốn theo điện ảnh Mỹ và theo hướng những đạo diễn phim độc lập, không phải là nhưng phim ầm ĩ hoành tráng mà theo tinh thần nhân văn, vì con người. Nhiều đạo diễn Mỹ thành công bắt đầu từ những phim nhỏ như thế này

  • Vì thế anh thường nhắc nhiều đến Phillip Noise hơn là Hùng, bởi Phillip nổi tiếng nước Mỹ?

Phillip rất quý vợ chồng tôi nên mối quan hệ sâu và thân hơn thông thường. Tuy nhiên sự xuất hiện của Phillip trong quan sát của tôi giống như một cú bồi nock out trong những trăn trở của tôi. Mọi câu hỏi tôi đặt ra đều đã được hai đạo diễn này giải đáp thông qua quá trình làm phim với họ. Bản thân tôi không nhìn vào danh tiếng và sự hoành tráng của bộ phim, mà tôi nhìn vào cách thức xây dựng dự án phim của họ. Ở Hùng tôi học được khát vọng, ý chí sắt đá và tính toán chính xác. Còn Phillip cho tôi một bài học lớn về con người. Đó là phương pháp làm việc để xây dựng những câu chuyện kể con người và con người. Ông ấy đã dùng cách ứng xử của một trái tim nhân hậu để nói về mối quan hệ ấy.

  • Vậy số phận đạo diễn nói chung là gì?

Số phận của họ đều có những sự quay quắt, quay cuồng và khát vọng đốt hết mình cho từng bộ phim, cho sự nghiệp. Có người bộclộ, người giấu đi. Nhưng đằng sau, khát vọng ấy đều có sức mạnh kinh khủng.

Tôi không tự viết được kịch bản đời mình

  • Nếu không có Đỗ Hải Yến, anh có theo đuổi liên tục như vừa qua không? Nếu không có Yến, anh có suôn sẻ hơn không? Nếu không có Yến, anh có thành một kẻ chuyên tâm không?

Trước khi gặp Yến tôi chưa có ý định lấy vợ và trong đầu chỉ chuyên tâm hai chữ Điện Ảnh mà thôi. Tôi quyết tâm lăn xả vào nghề vất vả này bằng hết sức mình. Tôi đã không nghĩ
cô ấy sẽ theo nghề này, nhưng theo thời gian suốt ngày tôi nói và sống với điển ảnh, dường như Yến bị cuốn vào một cách thái quá và hơi cuồng tín. Điều đó sẽ chỉ làm cho cuộc sống chúng tôi vất vả thêm. Ở một môi trường lúc nào cũng phải lo kiếm sống mà cả 2 vợ chồng cứ nghĩ về điện ảnh thì hơi viển vông. Có lẽn, Yến là bạn đồng hành của tôi trong sự nghiệp và khát vọng của tôi.

  • Yến đến với anh vì tình yêu, và qua anh tình cờ trở thành diễn viên hạng A của điện ảnh Việt- điều mà anh được đào tào và gian nan tìm kiếm? Có mâu thuẫn gì không khi ai đó vô tình đặt sự nghiệp của hai người đong đếm?

Tôi hoàn toàn thanh thản bởi đã xác định con đưòng của minh trước khi bước vào điện ảnh, trước khi gặp Yến. Qua thời gian, tôi hiểu được giá trị và kiến thức của mình

  • Thời gian đầu tôi thấy anh xác quyết cho Đỗ Hải Yến theo một mô hình Trần Nữ Yên Khê của Trần Anh Hùng- Á đông thuần tuý, dung dị và chối từ những ánh đèn flash hào nhoáng?

Đúng, nhưng không hẳn là như Yên Khê. Vì đơn giản là tôi hiểu cô gái Á Đông có sức hấp dẫn gì chứ chẳng nhất thiết là tóc dài hiền dịu yếu đuối thì mới hay…Chỉ có những bộ phim xây dựng lên cái đó chứ tôi nghĩ theo thời gian, vẻ thời đại khác nhau. Tuy nhiên, tôi vẫn thích phụ nữ đẹp hiện đại và vẫn hơi cổ xưa pha trộn. Và đó là Yến.

  • Vậy điều gì đã thay đổi. Giờ đây Yến bắt đầu tiến đến những giải thưởng, danh hiệu và thảm đỏ. Vợ chồng anh bắt đầu đi thẳng vào showbiz và hào quang. Vì danh tiếng, tiền bạc từ danh tiếng ấy?

Tôi thấy mình cần phải cố gắng nhiều hơn bởi vì những thảm đỏ, showbiz là phù hoa. Nếu không có sự nghiệp thì chẳng có những thứ đó. Nhưng những thứ đó lại là việc cần thiết của những làm phim để được khán giả biết đến, dường như bắt buộc như một quy trình. Chúng tôi cũng không còn sống theo ý mình nhưng cũng dần phải quen với sự choáng ngợp trước sự hào nhoáng. Chứ còn bước ra những thảm đó thế giới, tâm trạng cũng chỉ lo lắng và thấy mình bé nhỏ trong thế giới mà thôi.

  • Liệu Yến có đủ sức để chạy dài hơi cùng với tham vọng của anh? Cũng như anh, liệu có đủ tài năng để đi theo giấc mơ thăng tiến xa của Yến?

Tôi có một thói quen là việc đến đâu thì lo đến đó. Làm hết mình kể cả trong quá trình đó có những sai lầm. Trước tiên cần có bản lĩnh, và sự tự tin để sống cái đã. Sự nghiệp và thành quả sẽ đến sau.

  • Vậy liệu hình ảnh tay trong tay của Hải Yến và Quang Hải cùng nhua đi đến khắp nơi khẳng định sự gắn bó hay giúp nhau đi tìm kiếm những cơ hội mới?

Tôi đến với công việc và cuộc sống một cách tự nhiên. Hình ảnh hay hình tượng chỉ là nhất thời. Đối với tôi hiệu quả là quan trọng nhất

  • Anh nói rất thẳng. Vậy liêu bộ phim dài tập về hạnh phúc của hai người bình bình, lãng mạn, ngọt ngào như những gì trên báo chí và anh chị tự phát ngôn, có phải là bộ phim hay không thưa đạo diễn?

Cuộc sống luôn có những bất trắc khó lường trước, và hoàn toàn không giống như phim. Tại sao mọi người đi xem phim, vì họ muốn xem được một phần chính mình trong đó. Còn tôi, nếu tôi tự viết được kịch bản cho cuộc sống riêng mình, có lẽ tôi đã khác.

Bạch Vân

Photo: Samuel Huang

Concept: Phương Vũ Châu

Bài viết đăng trên SGTT số thứ 6 ngày 14-9-2007

3 thoughts on “Entry for September 14, 2007 Ngô Quang Hải

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s